BIOS sahifasining manbasini koʻrish

'''BIOS''' ([[Ingliz tili|inglizcha]]: '''''basic input/output system''''' — "asosiy kiritish va chiqarish tizimi") — bu kompyuterning [[Mikroprotsessor|mikroprotsessori]] tomonidan kompyuter sistemasini ishga tushurish uchun foydalaniladigan dastur. BIOS shuningdek [[Ishlatuv tizimi|operatsion sistema]] va kopyuterga biriktirilgan [[Qattiq magnit disk|qattiq disk]], [[videokarta]], [[klaviatura]], [[Kompyuter sichqoni|sichqoncha]], [[printer]] va shunga o'xshash qurilmalar orasida ma'lumotlar almashinuvini ta'minlaydi. 

'''BIOS tarixi:'''

BIOS so'zi birinchi marta 1975-yilda Amerikalik kompyuter tadqiqotchisi Gary Kildall tomonidan ishlatilgan. BIOS 1981-yilda IBM kompaniyasining birinchi shaxsiy kompyuteriga kiritilgan va kelgusi yillarda boshqa shaxsiy kompyuterlarda mashhurlikka erishdi, bir muncha vaqt kompyuterlarning ajralmas qismiga aylandi. Biroq, BIOSning ommaviyligi yangi texnologiya ya'ni UEFIdan keyin pasaydi. [[Intel]] 2017-yilda eski BIOS tizimlarini qo'llab quvvatlashni 2020-yilgacha uzaytirib, ularni UEFI bilan almashtirishni e'lon qildi.

'''BIOSdan foydalanish:'''

BIOSning asosiy vazifasi operatsion tizim va qurilmalar o'rtasida ma'lumotlar almashinishni yo'lga qo'yishdir. Nazariy jihatdan BIOS mikroprotsessor va kiritish/chiqarish qurilmalari ma'lumotlarini va ma'lumotlar oqimini boshqaradi. Ba'zi hollarda BIOS  qurilmalardan xotiraga ma'lumotlar oqimini bevosita yo'naltira oladi. Chunki videokarta va shunga o'xshash qurilmalar samaradorlikni oshirish uchun katta miqdorda ma'lumotlar oqimini talab qiladi.[[Fayl:Qfj32gelötet.jpg|thumb|250 px|AWARD kompaniyasining BIOSga ega boʻlgan Gigabyte ona platasi PZU asosiy va [[Rezervlash|ikkilamchi]] mikrosxemalari.]]

== Yana qarang ==
* [[PZU obrazi]]
* [[coreboot]]
* [[Open Firmware]]
* [[Extensible Firmware Interface]] ('''UEFI''', BIOS davomchisi)

== Havolalar ==
* [ftp://download.intel.com/support/motherboards/desktop/sb/biosglossarybymenu_v05.pdf Intel BIOS moslamalari yoʻriqnomasi — menu boʻyicha]{{Deadlink|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-en}}
* [ftp://download.intel.com/support/motherboards/desktop/sb/biosglossaryalpha_v05.pdf Intel BIOS moslamalari yoʻriqnomasi — alfavit tartibida]{{Deadlink|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-en}}
* [http://search.intel.com/UMP.aspx?mediaUrl=rtmp%3a%2f%2fcp47109.edgefcs.net%2fondemand%2f47109%2fintel%2ft_assets%2f20080821%2f9ca1c4a9fd79285713855425bee70e9f6dbcdc4d.flv Buzilgan BIOSni tiklashga bagʻishlangan Intel qoʻllab-quvvatlash xizmati videoqoʻllanmasi]{{ref-en}}
* [http://www.intel.com/support/motherboards/server/sb/BIOS_Recovery_demo.htm Intel serverlarida BIOSni tiklashga bagʻishlangan videorolik]{{ref-en}}
* [http://download.intel.com/support/motherboards/desktop/sb/recoverybiosupdateinstructions.pdf Instructions for Recovery BIOS update]{{ref-en}}

== Manbalar ==
https://www.techtarget.com/whatis/definition/BIOS-basic-input-output-system
[[Turkum:BIOS|*]]
[[Turkum:Komputerni ishga tushirish]]