Chennay sahifasining manbasini koʻrish

'''Chennay''' (1996-yilgacha Madras) -[[Hindiston|Hindistonning]] janubiy qismidagi shahar, [[Bengaliya]] qoʻltigʻi sohilida. [[Tamilnad]] shtatining maʼmuriy markazi. Aholisi 6,8 mln. kishi (2001).

Iqlimi issiq, [[Yanvar|yanvarning]] oʻrtacha temperaturasi 24°, iyulniki 32°. Yiliga oʻrtacha 1200&nbsp;mm yogʻin yogʻadi. Tez-tez boʻlib turadigan tropik siklonlar shaharga katta zarar keltiradi. [[Channay|Chennay]] kattaligi jihatdan mamlakatda [[Mumbay]], [[Dehli]], [[Kalkutta|Kalkuttadan]] keyin 4-oʻrinda turadi. Chennay – [[Hindiston|Hindistonning]] eng katta portlaridan. Transport yoʻllarining yirik chorrahasi. Aeroporti xalqaro ahamiyatga ega. Yirik sanoat, savdo-moliya va madaniyat markazi. Chennayda mamlakat sanoat mahsulotining asosiy qismi ishlab chiqariladi. [[Toʻqimachilik sanoati|Toʻqimachilik]] (ip gazlama), [[Mashinasozlik sanoati|mashinasozlik]] (jumladan vagonsozlik, harbiy), metallsozlik sanoatlari rivojlangan. [[Neft]] qayta ishlanadi. [[Oziq-ovqat]], [[tamaki]], [[poligrafiya]], [[elektronika]], [[sement]], koʻn poyabzal sanoati korxonalari mavjud. [[Universitet]] (1857), Hindiston geografiyasi jamiyati, ilmiy tadqiqot institutlari, texnika instituti, musiqa akademiyasi, markaziy kutubxona, davlat muzeyi, Milliy badiiy galereya, [[teatr]], [[kinostudiya]], [[rasadxona]] va boshqalar bor. Chennay oʻrnidaXVII -asr boshlarida baliqchilarning Madraspatam nomli qishlogʻi boʻlgan. [[Angliya|Angliyaning]] [[Ost Indiya kompaniyasi|Ost-Indiya kompaniyasi]] bu yerda qalʼa qurib (1639-1640), bosh qarorgohini koʻchirib keltirgan. Oʻsha vaqtdan Chennay inglizlarning Hindistondagi harbiy tayanch bazasi va savdo punkti hisoblanadi. 1746-1749 – yillarda fransuzlar qoʻl ostida boʻlgan. XVIII-asrning 2-yarmi va XIX-asr boshida Chennay inglizlarning Hindistonning janubi-sharqiy qismidagi bosib olgan yerlarining siyosiy-maʼmuriy markazi. Hindiston mustaqillikka erishgach (1947), Chennay [[Madras]] (1969-yildan [[Tamilnad]]) shtatining maʼmuriy markazi. Chennay yaqinida tamil meʼmorligi yodgorliklaridan Maqabalipuram majmuasi saqlangan.

{{OʻzME}}


{{chala}}

[[Turkum:Hindiston shaharlari]]
[[Turkum:Alifbo boʻyicha shaharlar]]