Chilla sahifasining manbasini koʻrish

'''Chilla''' (<span lang="fa">[[Fors tili|forscha]]:  چھل روزى > ݘهله/ݘلّه — "qirq"</span>) — 1) yilning eng issiq yoki eng sovuq 40 kuni. '''Qish chillasi''' yoki '''qishki chilla''' 25-dekabrdan 5-fevralgacha bo‘lgan eng sovuq qirq kun. '''Yoz chillasi''' yoki '''yozgi chilla''' 25-iyundan 5-avgustgacha bo‘lgan eng issiq 40 kun. '''Chilla suvi''' yoz chillasida ekinlarga beriladigan suv; 

2) Bola tug‘gan yoki tug‘ilgandan, qiz turmushga chiqqandan, yigit uylangandan, marhum ko‘milgan kundan keyingi 40 kunlik davr: turmushdagi baʼzi hodisa-holatlarning eng mas’uliyatli davri (qarang: [[Chilla davri]]); 

3) [[So‘fiy]] yoki [[Murid|muridning]] yakka o‘zi alohida xona(xujra)da, odamlardan yashirinib, 40 kun davomida toat-ibodat qilishi.<ref>{{Kitob manbasi |title=O‘zbek tilining izohli lug‘ati |year=2023 |publisher=G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi |location=Toshkent |pages=964 |isbn=978-9943-8834-4-4}}</ref> 

== Islom dini nuqtayi nazariga ko‘ra kelib chiqishi ==
Qirq kunlik chilllaning kelib chiqishini [[Alixontoʻra Shokirxoʻja oʻgʻli|Alixonto‘ra Sog‘uniy]] o‘zining [[Islom|islom dini]] [[Muhammad|payg‘ambari]] haqidagi "[[Tarixi Muhammadiy]]" asarida [[Umar ibn Xattob|Umar ibn Xattobning]] islomga qirqinchi bo‘lib kirganligi bilan bo‘glaydi:<ref name=":0">{{Kitob manbasi |title=Tarixi Muhammadiy |publisher="Munir nashriyoti" |location=Toshkent |pages=720 |isbn=978-9943-6946-3-7 |page=52-53 |year=2021 |author=Alixonto‘ra Sog‘uniy |language=O‘zbek |coauthors=Qutlug‘xon Shokirov}}</ref><blockquote>Mana shundoq bo‘lib, hazrat Umar imonga kirishlari bilan mo‘minlarning soni qirqqa yetdi. Endi qirq kishining himmati, niyati bir maqsad ustida to‘plansa, aning "qirqi chiqdi" demakdur. Sonlar ichida qirq sanog‘i diniy tomondin qaralganda ham bir xosiyatga ega ekanligini ma’lum bo‘ldi.</blockquote>So‘ngra bu hodisaga quyidagi hadisni ham dalil sifatida keltiradi:  <blockquote>— Har kim qirq kungacha uzmasdin dilini Xudo yodida tuta bilsa, aning dilidin hikmat bulog‘i tiliga qaynab chiqar. ''(Quzoiy. Musnadush-shihob, 1/285)''  </blockquote>[[Alixontoʻra Shokirxoʻja oʻgʻli|Alixonto‘ra Sog‘uniy]] [[Avliyo|avliyolardan]] biri [[Najmiddin kubro|Najmiddin Kubroning]] chilla ibodatini bajarib [[chillaxona]]''(chilla ibodatini bajaradigan joy)''dan chiqishi bilan ko‘rlar, [[Shol|shollar]] va boshqa bemorlarni tuzatishi haqida ham zikr qilib o‘tadi. Bundan tashqari [[Muso]] payg‘ambarning Tur tog‘ida 40 kun [[Roʻza|ro‘za]] tutishi hamda [[Yunus]] payg‘ambarning [[Baliqlar|baliq]] qornida 40 kun turib chiqqanligini yozib yuqoridagi fikrlarni quvvatlantiradi.<ref name=":0" />

== Manba ==
<references />{{chala}}

[[Turkum:Oʻrta Osiyo]]
[[Turkum:Toshkent madaniyati]]