Damoh sahifasining manbasini koʻrish

{{Bilgiquti aholi punkti|nomi=Damoh|mavqe=shahar
|mamlakat=  Hindiston
|aholi=126219 nafar|sayt={{URL|www.damoh.nic.in}}}}
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>
'''Damoh-'''Hindistonning [[Madhya-Pradesh|Madhya Pradesh]] shtatida joylashgan shahardir. Shahar, shuningdek, Damoh tumanining tuman shtabi hamdir.

== Tarixi ==

=== Erta tarix ===
Singrampur vodiysida [[tosh davri]] asboblari topilgan va bu hududda ming yillar davomida yashab kelgan deb ishoniladi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.damoh.nic.in/History.html|sarlavha=History {{!}} Damoh — A District of Madhya Pradesh — A City of Grace and Affection|ish=www.damoh.nic.in|qaralgan sana=29 June 2018|arxivurl=https://web.archive.org/web/20171116153954/http://www.damoh.nic.in/History.html|arxivsana=16 November 2017}}</ref>. Taxminan V asrda u [[Pataliputra]] [[Guptalar davlati|Guptasi]] imperiyasining bir qismi edi. Buni Samudragupta, Chandragupta va Skandgupta hukmronligi davridagi plaketlar va tangalar va yodgorliklar tasdiqlaydi. VIII-XII asrlarda Damoh tumanining baʼzi qismlari Chedi imperiyasida boʻlib, uning poytaxti Tripuri shahridan Kalchurilar sulolasi boshqargan. Noxtadagi maʼbad X asrda Kalchuriyning taʼsirini koʻrsatadi. Tumanning baʼzi hududlari Jejak-Bhukti Chandels ostida edi.

=== Sultonlar ===
Taxminan XIV asr boshlarida Xalji sulolasining Chanderi viloyatining maʼmuriy markazi Damohga koʻchirildi.

Musulmonlar hukmronligi davri XIV asrda boshlangan. Salaiya va Batiyagarhdagi tosh oʻymakorliklarida Xalji va [[Tugʻloqiylar|Tugʻloq]] sultonlari haqida soʻz boradi. Malva sultoni keyinchalik bu hududni oʻziga qoʻshib oldi.

=== Zamonaviy tarix ===
Damoh inglizlardan mustaqillik uchun kurashda qatnashgan. Hindoriyalik Thakur Kishore Singx boshchiligida Singrampurlik Raja Devi Singx, Karijoglik Pancham Singx, Gangadhar Rao, Raghunath Rao, Mejban Singx va Govind Rao 1857-yilgi qoʻzgʻolonda qatnashganlar qatorida edi.

Damoh 1896-1897 va 1900-yillarda ocharchilikdan aziyat chekdi. 1899-yilga kelib Hindiston Midlend temir yoʻli Sagar-Damoh va Damoh-Katni aloqalarini qurishni yakunladi. Ozodlik kurashchisi Set Govind Das 1923-yilda Damohda qamoqqa tashlangan va qamoqda o‘tirganida bir qancha hind pyesalarini yozgan. 1929-yilda Acharya Shantisagar Damohga tashrif buyurdi, bu Digambar Munining Damohga bir necha asrlardan keyin birinchi tashrifi edi<ref>Charitra Chakravarti, Divakar, Sumeruchandra, 1953, Shanti Prakashan Sivni, p. 257-258</ref>.

1933-yilda [[Moxandas Karamchand Gandi|Mahatma Gandi]] Damohga tashrif buyurdi. 1946-yilda Sagar universiteti mintaqadagi oliy taʼlimning asosiy markazi sifatida tashkil etilgan.

== Geografiyasi ==
Damoh joylashgan{{Coord|23.88|N|79.45|E|}}<ref>[http://www.fallingrain.com/world/IN/35/Damoh.html Falling Rain Genomics, Inc — Damoh]</ref>. Oʻrtacha {{Convert|595|m}} .

2001-yilgi Hindiston aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|arxivurl=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|arxivsana=16 June 2004|sarlavha=Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|qaralgan sana=1 November 2008|nashriyot=Census Commission of India}}</ref>, Damoh shahrida 112,160 nafar aholi bor edi (jami shahar aholisi 147,661). Aholining 53 foizini erkaklar, 47 foizini ayollar tashkil qiladi. Damoh oʻrtacha [[Savodlilik|savodxonlik]] darajasi 73% ni tashkil etdi, bu mamlakatdagi oʻrtacha 59,5% dan yuqori: erkaklar savodxonligi 89% va ayollar savodxonligi 66% edi. Aholining 14% 6 yoshgacha boʻlganlar edi.{{Joy iqlimi|Joy_ot={{Joy iqlimi|Uzunlik=auto|Joylashuv oʻrni=| Joy_ot = | Manba  =
 | Yan_oʻr =0.0             | Yan_oʻr_yogʻin = 76.2
 | Fev_oʻr =   1.0          | Fev_oʻr_yogʻin = 103.0
 | Mar_oʻr =4.6             | Mar_oʻr_yogʻin = 173.5
 | Apr_oʻr =10.1             | Apr_oʻr_yogʻin = 180.2
 | May_oʻr =15.5             | May_oʻr_yogʻin = 187.4
 | Iyn_oʻr =19.4             | Iyn_oʻr_yogʻin = 244.2
 | Iyl_oʻr =  23.2           | Iyl_oʻr_yogʻin = 332.8
 | Avg_oʻr =   24.1          | Avg_oʻr_yogʻin = 232.1
 | Sen_oʻr =     20.5        | Sen_oʻr_yogʻin = 256.4
 | Okt_oʻr =       14.3      | Okt_oʻr_yogʻin = 196.3
 | Noy_oʻr =         7.9    | Noy_oʻr_yogʻin = 107.0
 | Dek_oʻr =        2.4     | Dek_oʻr_yogʻin = 85.7
 | Yil_oʻr =        11.9     | Yil_oʻr_yogʻin = 2176

 | Yan_oʻr_min =-4.4         | Yan_oʻr_maks = 5.4
 | Fev_oʻr_min = -3.9        | Fev_oʻr_maks = 7.0
 | Mar_oʻr_min = -1.1        | Mar_oʻr_maks = 11.3
 | Apr_oʻr_min =  3.8       | Apr_oʻr_maks = 17.0
 | May_oʻr_min =   9.4      | May_oʻr_maks = 22.3
 | Iyn_oʻr_min =   14.8      | Iyn_oʻr_maks = 25.1
 | Iyl_oʻr_min =  19.4       | Iyl_oʻr_maks = 28.5
 | Avg_oʻr_min =   20.1      | Avg_oʻr_maks = 30.2
 | Sen_oʻr_min =    16.4     | Sen_oʻr_maks = 26.2
 | Okt_oʻr_min =      9.7   | Okt_oʻr_maks = 20.4
 | Noy_oʻr_min =    3.0     | Noy_oʻr_maks = 14.3
 | Dek_oʻr_min =    -1.9     | Dek_oʻr_maks = 7.9
 | Yil_oʻr_min =      7.1   | Yil_oʻr_maks = 18.0

 | Yan_m_min =-12.8          | Yan_m_maks = 14.2
 | Fev_m_min = -12.3         | Fev_m_maks = 18.8
 | Mar_m_min =   -10.2       | Mar_m_maks = 22.0
 | Apr_m_min =     -5.3     | Apr_m_maks = 27.9
 | May_m_min =   -0.8       | May_m_maks = 31.4
 | Iyn_m_min =   5.9       | Iyn_m_maks = 33.3
 | Iyl_m_min =   13.7       | Iyl_m_maks = 37.2
 | Avg_m_min =    11.5      | Avg_m_maks = 37.4
 | Sen_m_min =    6.2      | Sen_m_maks = 35.3
 | Okt_m_min =   -0.5       | Okt_m_maks = 29.8
 | Noy_m_min =     -4.1     | Noy_m_maks = 22.6
 | Dek_m_min =     -10.6     | Dek_m_maks = 19.7
 | Yil_m_min =      -12.8    | Yil_m_maks = 37.4
}}}}

== Manbalar ==
{{Manbalar}}

== Havolalar ==

* Damoh travel guide from Wikivoyage
* [http://damoh.nic.in Damoh website]
* [http://www.damohtoday.com Damoh News website] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20221209092943/https://damohtoday.com/ |date=2022-12-09 }}
{{Sagar tumanining shahar va shaharchalari}}