Oq fil
Qora fil

Fil (♗, ♝) – shaxmatdagi donalardan biri. U faqat diagonal yoʻnalishda harakatlanadi va shu yoʻnalishda raqib figurasini urishi mumkin. Fil boshqa sipohlar ustidan sakrab oʻtolmaydi. Har bir oʻyinchi oʻyinni ikkita fil bilan boshlaydi. Oq fillarning boshlangʻich joylari – c1 va f1, qora fillar esa c8 va f8 kvadratlarida joylashadi.

Joylashuvi va harakatlanishi

Shoh tomonidagi fil oq tomon uchun f1 katakka, qora tomon uchun esa f8 katakka joylashtiriladi. Farzin tomoidagi fil esa oqda c1 katakda, qorada esa c8 katakda joylashadi.

Nomlarning tarjimalari

Shaxmat donalari nomi haqida umumiy ma’lumot
Tillar
Afrikaans L Loper yuguruvchi
Albancha F Fili / Oficeri fil
Arab tili ف فيل (fīl) fil
Ozarbayjon turkchasi F Fil fil
Armancha Փ Փիղ (P῾ił) fil
Bask tili A Alfila
Belaruscha (Taraškievica) А афіцэр ofitser
Bengali H গজ / হাতি (gôj / hāti) Fil
Bolgarcha О офицер ofitser
Katalancha A alfil
Xitoycha B 象 (xiàng) fil
Chex tili S střelec mergan
Dan tili L løber yuguruvchi
Niderland tili L loper / raadsheer yuguruvchi / maslahatchi
Inglizcha B bishop
Esperanto K kuriero chopar
Estoncha[1] O oda nayzador
Fincha L lähetti chopar
Fransuzcha F fou masxaraboz
Galisiyaliklar tili B bispo fil
Gruzincha კ კუ (ku) toshbaqa
Nemischa[2] L Läufer yuguruvchi
Yunoncha Α αξιωματικός (axiomatikós) ofitser
hindcha O ऊँट (ūṁṭ) tuya
Ivritcha ר רץ (Ratz) yuguruvchi
Xausa G giwa fil
Vengercha F futó chopar
Islandcha B biskup fil
Ido E episkopo fil
Indonez tili G gajah fil
Slavyanlararo tili L lovec ovchi
Irlandcha E easpag fil
Italyancha A alfiere bayroqdor
Yaponcha B ビショップ (bishoppu)
Java tili M mentri vazir
Kannada tili ರ ರಥ (ratha) izvosh
Qozoqcha П піл (pıl) fil
Koreyscha B 비숍 (bi syob)
Lotin tili A signifer / cursor / stultus / alphinus bayroqdor / xabarchi / ahmoq
Latishcha L laidnis
Litva tili R rikis Litva harbiy qo‘mondoni
Luxembourgish L Leefer yuguruvchi
Makedoncha L ловец ovchi
Malayalam B ആന (aana) fil
Marathi O उंट (Unṭ) tuya
Mongol tili Т тэмээ (temee) tuya
Norvegcha Bokmål L løper yuguruvchi
Norvegcha Nynorsk L løpar yuguruvchi
Oriya B ହାତୀ (hati) fil
Oromo
Forscha ف فیل fil
Polyakcha G goniec / laufer chopar
Portugalcha B bispo fil
Rumincha N nebun ahmoq
Ruscha С слон (slon) fil
Gel tili E easbaig yepiskop
Serb-xorvat tili L lovac / strijelac / laufer (Л ловац / стрелац / лауфер) ovchi / kamonchi / yuguruvchi
Shimoliy Sotho Mp Mopišopo
Sitsiliancha A alferu
Slovakcha S strelec ovchi
Slovencha L lovec ovchi
Ispancha A alfil
Shved tili L löpare yuguruvchi
Tamilcha B அமைச்சர் / மந்திரி (amaicchar / manthiri) vazir
Telugu శకటు (śakaţu)
Tay tili ค โคน (khon)
Turkcha F fil fil
Ukraincha C слон (slon) fil
Urdu فيلہ (fīlah)
Vyetnamcha T tượng / tịnh / voi fil
Valliycha E esgob yepiskop

Manbalar

  1. ↑ Estonicha shaxmati atamalari Ado Grenzstein tomonidan ishlab chiqilgan..
  2. ↑ „Handbook“. www.fide.com. — „The pieces bear the names: Koenig, Dame, Turm, Laeufer, Springer, Bauer“. Qaraldi: 2019-yil 22-mart.

Adabiyotlar

  • Barden, Leonard (1980), Play better chess with Leonard Barden, Octopus Books Limited, p. 10, ISBN 978-0-7134-8769-5
  • Brace, Edward R. (1977), An Illustrated Dictionary of Chess, Hamlyn Publishing Group, pp. 34–35, ISBN 1-55521-394-4
  • Davidson, Henry (1981), A Short History of Chess (1949), McKay, ISBN 0-679-14550-8
  • Fine, Reuben; Benko, Pal (2003), Basic Chess Endings (1941), McKay, ISBN 0-8129-3493-8
  • Fiske, Willard (1905), Chess in Iceland and in Icelandic literature, with historical notes on other table games (1905), The Florentine typographical society
  • Golombek, Harry (1976), Chess: A History, Putnam, ISBN 0-399-11575-7
  • Hooper, David; Whyld, Kenneth (1996) [First pub. 1992], "bishop", The Oxford Companion to Chess (2nd ed.), Oxford University Press, p. 41, ISBN 0-19-280049-3
  • Kurzdorfer, Peter (2003), The Everything Chess Basics Book, Adams Media, ISBN 978-1-58062-586-9
  • Mednis, Edmar (1990), Practical Bishop Endings, Chess Enterprises, ISBN 0-945470-04-5
  • Müller, Karsten; Lamprecht, Frank (2001), Fundamental Chess Endings, Gambit Publications, ISBN 1-901983-53-6
  • Murray, H. J. R. (1913), A History of Chess, Oxford University Press, ISBN 0-19-827403-3
  • Reinfeld, Fred (1947), Reinfeld on the End-game in Chess, Dover Publications

Havolalar