Marmaris sahifasining manbasini koʻrish

{{Bilgiquti aholi punkti
| oʻzbekcha nomi = Marmaris
| asl nomi = Marmaris
| mavqe = shahar
| mamlakat = Turkiya
| mintaqa turi = 
| mintaqa = Marmaris(il){{!}}Marmaris
| jadvalda mintaqa = Marmaris(il){{!}}Marmaris
| tuman turi =
| tuman =
| jadvalda tuman =
| jamoat turi =
| jamoat =
| jadvalda jamoat =
| qaram =
|lat_deg=
|lon_deg=
| rahbar turi = Mer
| rahbar = Mehmet Oktay
| asos solingan =
| ilk eslatilishi =
| avvalgi nomlari =
| qachondan beri =
| maydon = 878,1
| balandlik turi =
| AP markazi balandligi =
| iqlim =
| rasmiy til = turk tili
| aholi = [[Marmaris(il|il]] — 95 851[ kishi (2020-yil)
}}
[[Fayl:48700_Karaca-Marmaris-Muğla,_Turkey_-_panoramio_(14).jpg|thumb|320x320px| Marmaris]]
[[Fayl:Fort_Marmaris_(castle).JPG|thumb|320x320px| Fort Marmaris — muzey-qal’a]]
[[Fayl:Marmaris,_centrum_-_1.10.2011_r..jpg|thumb|320x320px| Marmaris koʻchasi]]
'''Marmaris''' ({{lang-tr|Marmaris}}) — [[Turkiya]]dagi port shahri va [[kurort]]idir. Xuddi shu nomdagi tumanning maʼmuriy markazi. Turkiyaning janubi-gʻarbida [[Egey dengizi]] sohilida, Mugʻla viloyatida joylashgan. Eng yaqin aeroport — Dalaman, Marmarisdan 95&nbsp;km uzoqlikda joylashgan. 2014-yilgi [[Turizm|sayyohlik]] mavsumida shahar butun dunyodan 2 millionga yaqin sayyohni qabul qildi<ref name="tourprom.ru">{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=https://www.tourprom.ru/country/turkey/marmaris/history-marmaris/ |qaralgan sana=2022-06-11 |arxivsana=2017-05-17 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170517174214/http://www.tourprom.ru/country/turkey/marmaris/history-marmaris/ }}</ref>.

== Geografiya ==
Marmaris koʻrfaz qirgʻogʻi boʻylab choʻzilgan, har tomondan [[togʻlar]] bilan oʻralgan. Koʻrfazga kirish orolni himoya qiladi, shuning uchun boʻronlar va kuchli toʻlqinlar hech qachon qirgʻoqqa yetib bormaydi<ref name="tourprom.ru"/>. Yunonistonning [[Rodos]] oroliga muntazam feribot qatnovi mavjud. Shaharda bir qancha tumanlar bor — Siteler, Armutalon, Merkez. Merkez — shaharning markazida joylashgan hudud. Armutalon ({{lang-tr|armut}} „nok“) — shahar chekkasida joylashgan. Ichmeler — kichik shaharcha, Marmarisning bir tumani, 15 daqiqalik yoʻlda joylashgan.

Marmaris Turkiyaning janubi-gʻarbiy qismida, Egey dengizining Oʻrta yer dengiziga quyilishida joylashgan<ref>https://www.tripadvisor.ru/Tourism-g298033-Marmaris_Marmaris_District_Mugla_Province_Turkish_Aegean_Coast-Vacations.html</ref>.

== Tarix ==
Shahar tashkil etilganining aniq sanasi nomaʼlum, miloddan avvalgi XI asrda shahar Fiscos ''nomi bilan'' tanilgan va [[Kariya|Karia]] bir qismi edi. Miloddan avvalgi X asrda qoʻshni [[Rodos]] taʼsiriga tushib qoldi, u ham Fiskos yaqinidagi Amos shahriga asos solgan. Miloddan avvalgi VI asrdan boshlab [[Ahamoniylar|Fors]] hukmronligi ostida boʻldi. Miloddan avvalgi 334 yilda esa [[Aleksandr|Iskandar Zulqarnayn]] kelganidan keyin shahar Rodosga berildi<ref name="planetofhotels.com">https://planetofhotels.com/guide/ru/turciya/marmaris/krepost-marmaris</ref>.

Miloddan avvalgi 164-yildan shahar [[Rim Respublikasi|rimliklarning]] nazorati ostida boʻlib, nihoyat miloddan avvalgi <nowiki>I</nowiki> asrda Rimga qoʻshilgan. [[395]]-yildan beri [[Vizantiya imperiyasi]]ning bir qismi sifatida. <nowiki>VII—VIII</nowiki> asrlarda shahar arablar tomonidan vayron qilingan<ref name="planetofhotels.com"/>. <nowiki>XIII</nowiki> asrning oxirida esa shahar Beylik Menteshe turklari tomonidan bosib olindi. Soʻngra 1391-yilda u Usmonli turklari tomonidan bosib olindi va 1424-yilda u [[Usmonlilar imperiyasi|Usmonli imperiyasiga]] qoʻshildi. 1522-yilda Buyuk Sulton [[Sulaymon I|Sulaymonning]] buyrugʻiga binoan qal’a qurildi va shahar Marmaris deb oʻzgartirildi (qadimgi yunoncha — ''porlash)''. 1957-yilda shahar zilzila natijasida vayron boʻlgan, shundan soʻng u qayta tiklandi<ref name="planetofhotels.com"/>.

1912-yilda shahar va viloyatda: [[musulmon]]lar — 2128 kishi, [[yunonlar]] — 720 kishi istiqomat qilgan.

[[1980-lar|1980-yillarda]] shahar turizm sanoatining rivojlanishiga kuchli turtki boʻldi.

== Iqlim ==
Marmarisdagi iqlim Oʻrta yer dengiziga xosdir. Yanvarning oʻrtacha harorati 7,5&nbsp;°C atrofida, yomgʻirli.

Yozda harorat +30&nbsp;°C atrofida oʻzgarib turadi. Maksimal qayd etilgan harorat +43,1&nbsp;°C ni tashkil etadi<ref name="tourprom.ru"/>.

== Transport ==
Shahar Dalaman aeroportidan 95 kilometr uzoqlikda joylashgan<ref name="tripmydream.com">https://tripmydream.com/turkey/marmaris/local-transport</ref>.

Turgʻun yoʻnalishli taksilar (dolmushi) shahar boʻylab harakatlanadi, ular ustidagi chiziq rangi bilan farqlanadi. Turkuaz dolmush shaharni aylanib chiqadi, apelsin dolmush Ichmeler tumaniga, koʻk rang esa Armutalan tumaniga boradi.

Shaharning shimoli-sharqida avtovokzal mavjud boʻlib, undan Datcha, Mugʻla, Kushadasi, Oydin, Akyaka, Dalaman, Dalyan, [[Antaliya]] va boshqa shaharlarga borishingiz mumkin<ref name="tripmydream.com"/>.

Datcha, Ichmeler va Dalyan shaharlari bilan suv aloqasi mavjud<ref name="tripmydream.com"/>.

== Manbalar ==
{{manbalar}}
<references responsive="1"></references>

[[Turkum:Turkiya shaharlari]]
[[Turkum:Turkiyadagi Oʻrta yer dengizi port shaharlari va shaharchalari]]
[[Turkum:Turkiyaning qirgʻoqboʻyi aholi punktlari]]