Mendeleyev davriy qonuni

Mendeleyev davriy qonuni - kimyoning asosiy qonuni boʻlib, elementlarning xossalari ularning atom massalariga davriy ravishda bogʻliq ekanligini, yaʼni elementlarni atom massalari boʻyicha oʻsish tartibida joylashtirilganda, ularning xossalari maʼlum bir davriylik bilan takrorlanib turishini ifodalaydi.

Bu qonun elementlarni toʻgʻri joylashtirish, boʻshliqlar toʻldirish va yangi elementlarni bashorat qilish imkonini bergan (qarang Mendeleyev davriy sistemasi) , keyinchalik atom tuzilishi ochilishi bilan oʻzgartirilgan.

Qonunning asosiy mohiyati

• Elementlar ularning atom massalariga koʻra oʻsish tartibida joylashtirilganda, xossalari (kimyoviy va fizik) davriy ravishda takrorlanadi.
• Davriy jadvalda joylashgan elementlarning guruhlari bir xil tashqi elektron qobigʻi boʻlgan elementlardan iborat boʻlib, ular oʻxshash kimyoviy xossalarga ega.

Mendeleyev davriy qonunining muhimligi

• Elementlarni toʻgʻri joylashtirish: Mendeleyev oʻz davriy jadvalini yaratdi va bu orqali ungacha boʻlgan jadvallarda bir nechta elementlarni oʻz joyidan notoʻgʻri joylashtirganini aniqladi va ularni toʻgʻri tartibga solishga yordam berdi.
• Boʻshliqlar bashorati: Jadvalda boʻsh joy qoldirib, yangi topilishi kutilayotgan elementlarning xossalarini bashorat qildi. Keyinchalik bu elementlar topilganida, ularning xossalari bashoratga mos kelgan.
• Keyinchalik rivojlanish: Atom tuzilishi ochilgandan soʻng, atom massasining oʻrniga atom raqami muhimroq boʻlib chiqdi, shundan soʻng Mendeleyev qonuni atom raqamlariga koʻra oʻzgartirilgan davriy qonunga aylandi.