Nevdürr xonim
Nevdürr xonim[1] (usmonli turkcha: نودر خانم; 1861-yilda tugʻilgan – 1927-yilda vafot etgan) – Usmoniylar imperiyasi sultoni Murod V ning xotini[1].
| Nevdürr xonim | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Tugʻilishi |
tax. 1861 Batumi, Kavkaz noibligi, Rossiya imperiyasi (hozirgi Batumi, Ajariya, Gruziya) | ||||
| Vafoti |
1927 Beshiktosh, Istanbul, Turkiya | ||||
| Turmush oʻrtogʻi |
Murad V (turm. 1880; vaf. 1904) | ||||
| |||||
| Uy | Usmoniylar (nikoh orqali) | ||||
| Otasi | Nakashvili Rüstam Bey | ||||
| Dini | Islom, sunniylik | ||||
Hayoti
Nevdürr 1861-yilda Batumida tugʻilgan. Otasining ismi Nakaşvili Rüstam beyning boʻlgan. Millati – gruzin.
Nevdürr 1880-yilda Murodga turmushga chiqqan, oʻsha paytda u Çırağan saroyida xizmat qilar edi[2]. Nevdürr xonim befarzand qolgan[1]. Sulton Murod 3 oy hukmronlik qilgach, 1876-yil 30-avgust kuni ruhiy beqarorligi sababli taxtdan agʻdarildi va Çırağan saroyiga qamoqqa tashlandi[3]. Nevdürr dastlab Çırağan saroyiga xalfa sifatida yuborilgan, biroq Murod uni yoqtirib qolgan va unga uylanishga qaror qilgan[2].
1904-yilda Murod vafot etganidan keyin Nevdürr xonim beva qoldi, shundan soʻng uning Çırağan saroyidagi qiyinchiliklari nihoyasiga yetdi[4]. Murodning vafotidan keyin u erining boshqa xotinlari Gevherriz xonim, Remzşinas xonim va Filizten xonim bilan birga bir necha yilga Bursa shahriga yuborildi va uning nafaqasi Ittihod va taraqqiy qoʻmitasi tomonidan bekor qilindi. Soʻngra u yashash uchun oʻgay qizi Hadicha Sulton yashashga bordi. Hadicha Sulton Nevdürr xonim uchun koʻp marotaba nafaqa soʻrab murojaat qilgan, lekin uning murojaatlari hech qachon qondirilmagan. 1924-yilda Usmoniylar sulolasi oila aʼzolari bilan birgalikda Hadicha Sulton ham surgun qilingach, Nevdürr xonim mutlaq qashshoq boʻlib qoldi.
Nevdürr xonim 1927-yilda Istanbulning Beshiktosh tumanida vafot etgan[5][1] [6] [1][5].
Yana qarang
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Bardakçı 1998, s. 614.
- ↑ 2,0 2,1 Brookes 2010, s. 64.
- ↑ Williams, Augustus Warner; Gabriel, Mgrditch Simbad. Bleeding Armedia: Its History and Horrors Under the Curse of Islam. Publishers union, 1896 — 214-bet.
- ↑ Brookes 2010, s. 17.
- ↑ 5,0 5,1 Şehsuvaroğlu, Halûk Y.. „Çırağan Sarayına Dair Bazı Hatıralar“. Akşam (1947-yil 26-noyabr). Qaraldi: 2020-yil 20-noyabr.
- ↑ Bardakçı 1998, s. 55.
Adabiyotlar
- Brookes, Douglas Scott. The concubine, the princess, and the teacher: Voices from the Ottoman Harem, based on Filizten's memoir, Twenty-Eight Years in Çırağan Palace: The Life of Murad V. Texas universiteti nashriyoti, 2010. ISBN 9780292718425.
- Bardakçı, Murat. Shahbobo: Usmonoʻgʻillarining soʻnggi hukmdori VI Mehmed Vahdeddinning hayoti, xotiralari va shaxsiy maktublari. Pan Yayıncılık, 1998. ISBN 978-9-757-65275-5.