Ohangaron (daryo) sahifasining manbasini koʻrish

{{Daryo
 |Nomi                       = Ohangaron
 |Asl nomi                     = 
 |Tasvir                      =Angren river near Okhangaron city.jpg 
 |Tasvirga izoh                   =Ohangaron [[Ohangaron|Ohangaron shahri]] yaqinda 
 |Xarita                      = 
 |Xaritaga izoh                   = 
 |Havza maydoni                   = 
 |Havzasi                      = 
 |Daryolar havzasi                 = 
 |Oʻlchangan joyi                  = 
 |Boshlanishi                    = 
 |Boshlanish joyi                  = 
 |Boshlanish joyining balandligi          = 
 |s_lat_dir = |s_lat_deg = |s_lat_min = |s_lat_sec = 
 |s_lon_dir = |s_lon_deg = |s_lon_min = |s_lon_sec = 
 |Quyilishi                     = 
 |Quyilish joyi                   = 
 |Quyilish joyining balandligi           = 
 |m_lat_dir = |m_lat_deg = |m_lat_min = |m_lat_sec = 
 |m_lon_dir = |m_lon_deg = |m_lon_min = |m_lon_sec = 
 |Daryo burilishi                  = 
 |Davlat                      = 
 |Mintaqa                      = 
 |Tuman                       = 
 |Vikiombordagi turkum               = 
}}{{Maʼnolari|Ohangaron (maʼnolari)}}'''Ohangaron''' — [[Toshkent viloyati|Toshkent]] va [[Namangan viloyati|Namangan viloyatlari]]dan oqib oʻtuvchi [[daryo]]. Soʻzlashuvda '''Angren''' va '''Kultushkon''' kabi nomlari ham qoʻllanadi. Ohangaron [[Chirchiq (daryo)|Chirchiq]] bilan birga Toshkent viloyatining asosiy daryolari hisoblanadi.

== Umumiy maʼlumot ==

[[Chatqol tizmasi|Chatqol]] va [[Qurama tizmasi|Qurama togʻ tizmalaridan]] oqib tushuvchi [[Oqtoshsoy]] va [[O'rtaliqsoy]] soylarining qoʻshilishidan hosil boʻladi. Uzunligi 236&nbsp;km (Oqtoshsoyning boshlanish yeridan)<ref name="RTT_X">{{veb manbasi |author = Рысбеков Ю.Х |url = http://cawater-info.net/rivertwin/documents/pdf/rysbekov2.pdf |title = Трансграничные проблемы Чирчик-Ахагаранского бассейна. Научно-информационный Центр Межгосударственной Координационной Водохозяйственной Комиссии Центральной Азии, Ташкент, Узбекистан |lang = ru |format = pdf |website = cawater-info.net |date =  |accessdate = 2023-06-22 |deadlink = no |archive-date = 2019-02-15 |archive-url = https://web.archive.org/web/20200215075146/http://www.cawater-info.net/rivertwin/documents/pdf/rysbekov2.pdf }}</ref>, havzasining maydoni 7710&nbsp;km². Manbai — 2710 m balandlikka ega boʻlsa, mansabi — 260 m dir.

Chovlisoy quyilgan yerdan Turk qishlogʻiga qadar daryo Ohangaron platosini kesib oʻtgan tor daradan oqadi. Daraning chuqurligi 250 m (daryoning bosh qismida). Yakkaarchasoy quyilgan joyida 800 m. Daryo vodiysi juda tor. Turk qishlogʻiga qadar daryoning nishabi katta. Shu joydan vodiy keskin kengayadi, Obliq qishlogʻi yaqinida uning kengligi 700 m, Ohangaron shahri yaqinida 4–5&nbsp;km. Vodiy yon bagʻirlari yotiq, soylik va jarliklar uchraydi. Obliq qishlogʻidan quyida allyuvial koʻhna qayir (terrassa)lar mavjud. Ohangaron shahridan oʻtgach, daryo kengligi 8&nbsp;km li vodiyda oqa boshlaydi. Ohangaron daryosi qor va yomgʻirdan toʻyinadi<ref name="RTT_X" />. Aprel—iyunda suvi koʻpayadi, eng koʻp suv sarfi may oyida, suvining 51% shu oylarda oqadi. Oʻrtacha suvi sarfi Turk qishlogʻi yonida 22,8 m³/sek, oʻrtacha yillik suv sarfi 400 m³/sek. Ohangaron suvlaridan kanallar orqali Toshkent viloyatining Ohangaron, Oʻrtachirchiq, Pskent va Boʻka tumanlaridagi yerlarni sugʻorishda foydalaniladi.

Daryo boʻyida joylashgan eng yirik aholi punktlari [[Angren]] va [[Ohangaron]] shaharlaridir. Sirdaryoga tutashgan joyda hozir qoldiqlari saqlanib qolgan katta qadimiy [[Binkat]] shahri joylashgan.

== Daryo vodiysi ==
Yuqori va oʻrta oqimida Angren platosi boʻylab chuqur darada oqadi. Yuqori oqimida Ohangaron darasining chuqurligi 400 metrdan oshmaydigan plato va kengligi 100 metrgacha boʻlgan sel tekisligidan iborat boʻlib, daryo boʻylab hatto joylarda burmalar hosil qiladi. Ohangaron darasi pastida Yakkaarchasoy yaqinida chuqurligi 800 metrga yetadigan tipik dara shaklini oladi. Ohangaron vodiysi boʻylama profilning botiq shakli bilan ajralib turadi. [[Arashonsoy|Arashon]]ning qoʻshilish joyida ikkinch qismidan koʻp miqdorda qoʻpol donli materiallarning kirib kelishi kanalning toʻsilishiga va qiyalikning mahalliy ortishiga olib keladi.

Oʻrta oqimda daryo tubi allyuviy tuproqlardan hosil boʻlib, nisbatan yumshoq nishablikka ega. Ohangaron shahridan pastroqda daryo keng vodiydan oqib oʻtadi va uzunligi 8 kilometrga yetadi.

== Irmoqlari ==
Ohangaron daryosining irmogʻi juda koʻp, yiriklari: Boqsuqsoy, Tuganboshsoy, [[Shovvozsoy]], [[Arashonsoy|Arashon]], [[Yertoshsoy]], Toshsoy, [[Dukantsoy]], [[Qorabovsoy]], Oqchasoy, Novgarzonsoy, Jigiristonsoy, Qayragʻochsoy, Beshsoy, [[Nishboshsoy]], [[Objazsoy]], [[Gushsoy]], [[Ertoshsoy]], [[Sovuqbuloq]]. Quyi oqimida Shamalak GESi yaqinida Qorasuv kanali daryoga quyiladi va suvining bir qismini Chirchiq daryosidan oladi. 1962-yilda Ohangaron daryosining quyi oqimida „Toshkent dengizi“ deb nom olgan [[Tuyaboʻgʻiz suv ombori|Toshkent suv ombori]], 1989-yilda [[Ohangaron suv ombori]] qurilgan. Daryodan Tanachibuqa va Yordon kanallari chiqarilgan<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>.

== Gidroenergetik salohiyati ==
[[2020|2020-yilda]] 26,5 MVt quvvatga ega Qamchiq mini GESi ishga tushirilgan<ref>{{veb manbasi |author =  |url = https://yuz.uz/ru/news/stroitelstvo-i-modernizatsiya---obnovlenie-otrasli |title = Строительство и модернизация — обновление отрасли (статья в интернет-журнале) |lang = ru |website = yuz.uz |date =  |access-date = 2023-06-22 |deadlink = no |archive-url = https://web.archive.org/web/20210602214813/https://yuz.uz/ru/news/stroitelstvo-i-modernizatsiya---obnovlenie-otrasli |archive-date = 2021-06-02 }}</ref>.

== Manbalar ==
{{manbalar}}

{{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi -->
{{Sirdaryo gidrologik tizimi}}

[[Turkum:Oʻzbekistondagi daryolar]]
[[Turkum:Toshkent viloyati]]
[[Turkum:Ohangaron tumani daryolari]]