Oksikislotalar

Oksikislotalar, oksikarbon kislotalar — tarkibida ham karboksil (—COOH), ham gidroksil (— OH) guruhi boʻlgan organik birikmalar. Oʻsimliklar olamida koʻp tarqalgan. Kupchiligining optik izomerlari bor. Tarkibida 1 ta karboksil va 1 ta gidroksil guruhi boʻlgan oksikislota Oksikislotalarning eng oddiysi hisoblanadi. Gidroksil guruhining karboksil guruh birikkan ugleroddan kancha uzoklikdagi uglerod bilan birikkanligiga qarab a-, r-, u va 5-O. farqlanadi. Oksikislotalarning soddalari qovushoq suyuqliklar yoki kristall moddalar boʻlib, suvda yaxshi eriydi. Oksikislotalar spirt va kislotalarning umumiy xossalarini namoyon qiladi. Oksikislotalarning yana oʻziga xos boshqa xossalari ham bor. u va 5-O. ichki efirlar — laktonlar xreil qiladi. Oksikislotalar oʻsimlik va hayvon organizmlarida (mas, sut, olma, limon kislotalar) uchraydi. Aromatik oksikislotalar dori va azoboʻyagichlar ishlab chiqarishda qoʻllanadi.