Shumer tili sahifasining manbasini koʻrish

{{Til bilgiqutisi}}
'''Shumer tili''' - [[shumerlar]]ning [[til]]i; [[milod|mil.]] av. 2-ming yillik boshlarida oʻlik tilga aylangan. Shumer tilining boshqa qadimiy tillar bilan qarindoshligi aniqlanmagan. Ushbu til mil. av. 29— <nowiki>28</nowiki> asrlardan <nowiki>III—I</nowiki> asrlargacha boʻlgan [[mixxat]] [[yozuv]]laridan maʼlum. Shumer tili [[yodgorlik]]lari qadimiy shumer (mil. av. <nowiki>25</nowiki> asrgacha), "klassik" shumer (mil. av. <nowiki>24—22</nowiki> asrlar), yangi shumer (mil. av. <nowiki>XXI</nowiki> asr), soʻnggi shumer (mil. av. 2-ming yillik boshi; asosan, [[adabiyot|adabiy]], [[ilm]]iy, qisman [[xoʻjalik]] [[mazmun va shakl|mazmun]]idagi matnlar) va shumerdan keyingi davr yodgorliklariga boʻlinadi. Soʻnggi yodgorliklar Shumer tili [[Mesopotamiya]]da [[akkad tili]] bilan birga faqat ikkinchi [[adabiy til]] boʻlib qolgan davrda yaratilgan.

Shumer tilini oʻrgangan koʻpchilik [[tilshunoslik|tilshunoslar]] uni [[oltoy tillari]] ([[turkiy tillar|turkiy]], [[moʻgʻul tillari|moʻgʻul]], [[tungus-manjur tillari|tungusmanjur]], [[koreys tili|koreys tillari]]) bilan taqqoslaganlar va Shumer tili hamda oltoy tillari (asosan, turkiy tillar guruhi) orasida bir qator oʻxshashliklar borligini aniqlaganlar. Shumer tili va turkiy tillar orasida oʻzaro qarindoshlik mavjudligi haqidagi fikrni birinchi marta [[nemislar|nemis]] [[olim]]i F. Xammel (1928) oʻrtaga tashlagan va 350 ga yaqin oʻxshash [[soʻz]]lar topgan. Bunday oʻxshashliklar faqat leksika sohasida emas, balki [[soʻz yasalishi]]da va [[kelishik]] [[qoʻshimcha]]lari tizimida ham koʻzga tashlanadi. Bu [[masala]]ni oʻrganish davom etmoqda.

{{OʻzME}}

[[Turkum:Tillar]]


{{lang-stub}}