43
43
| Минг йилликлар: | 1-мингйиллик |
|---|---|
| Асрлар: | |
| Ўн йилликлар: | |
| Йиллар: |
Милодий 43-йил (ХЛИИИ) Юлий календарининг сешанба кунидан бошланадиган одатий йил эди. Ўша пайтда у Қайсар ва Вителлиуснинг Консуллик йили деб номланган эди.
Воқеалар
Ҳудудлар бўйича
Британия
- Римнинг Буюк Британияга босқини:
- Май-Аулус Плаутиус (эҳтимол) Классикадаги Булондан (Бонония) кесиб ўтиб, тўртта Рим легиони (20000 эркак) ва Кентнинг шарқий соҳилидаги Рутупиаэ (эҳтимол замонавий Ричборо) да бир хил миқдордаги ёрдамчилар билан ерларни эгаллаган. Генерал (бўлажак император) Веспасиан Медwай-нинг икки кунлик жангида (эҳтимол Рочестер яқинидаги дарёда) ака-ука Каратак ва Тогодумнус (Катувеллауни раҳбарлари) бошчилигидаги британияликларнинг мағлубиятида катта рол ўйнайди ва Римликлар ҳайдаб чиқарадилар. уларни Темза дарёси бўйлаб ва ундан орқага суриб ўтишади; Тогодумнус кўп ўтмай вафот этади.
- Сентябр-Император Клаудиус, ҳарбий филларни ҳам қўшиб олиб келади ва Cамулодунум (замонавий Колчестер) юришини бошқаради. Эҳтимол Иcени ва Бригантес қиролларини қамраб олган ўн битта инглиз қироллари курашсиз таслим бўлишган. Плаутий Рим Буюк Британиясининг биринчи губернатори бўлади.
- Веспасиан жануби-ғарбий томонни бўйсундиришни бошлайди.
- Римликлар Петербороугҳдаги каби қал’алар қуришни ва кейинчалик Эрмине кўчасига айланадиган йўлни қуришни бошлайдилар.
- Римликлар Кентдаги Брйтҳониc аҳоли пунктини эгаллаб олишди ва уни Дуровернум Cантиаcорум (замонавий Cантербури) деб номлашди; Кентиш дарёси Стурининг ўтиш жойини қўриқлаш учун Рим қал’асини қурдиришди.
- Рим Лондон (Лондиниум) шаҳрини Темза бўйида ташкил этилган.
Рим империяси
- Друси Юлий Сезарнинг қизи Юлия Ливия, Клавдийнинг рафиқаси Мессалинанинг ташаббуси билан қатл этилади.
- Клавдий Кичик Осиёда Ликияни илова қилиб, уни Памфилия билан Рим вилояти сифатида бирлаштирган.
- Энди Римликлар Ўрта денгизни тўлиқ назорат остига олишди.
Марказий Осиё
- Уруш шимолий ва жанубий ҳунлар ўртасида бошланади.
Ветнам
- Жангчи Трунг опа-сингиллари ўзларининг қаршиликларини Нам Ветнамда мағлубиятга учратгандан сўнг ўз жонига қасд қилишади.
- Ветнам Хитойнинг провинсияси деб белгиланган.
Парфия
Мавзу бўйича
Дин
- Коптик православ христианлигида Марк Хушхабарчиси Искандариянинг биринчи Папаси бўлади ва шу билан Африкада Христиан черковини яратади.
Санъат ва фан
- Рим географи Помпониус Мела Де ситу орбис либрини (тахминий сана) деб ёзади.
Туғилган
- Мартиал, Рим шоири (тахминий сана).
Вафот этган
- Аэмилия Лепида, Рим зодагони, Клавдийнинг куёви.
- Аппий Юний Силанус, Рим консули (қатл этилган).
- Юлия Ливия, Друси Юлий Цезарнинг қизи (қатл этилган).
- Катувеллауни қироли Тогодумнус.