Chorvoq suv ombori
| Чорбоқ сув омбори | |
|---|---|
 | |
| Морфометрия | |
| Майдони | 37 км² |
| Сиғими | 2 км³ |
| Соҳил чизиғининг узунлиги | 94 км |
| Характеристикаси | |
| Тўлдирилган йили | 1970 |
| Тўғон баландлиги | 168 м |
| Ҳавзаси | |
| Қуйиладиган ирмоқлар | Писком, Кўксув, Чатқол, Новалисой, Чимёнсой |
| Оқиб кетадиган ирмоқлар | Чирчиқ |
| Жойлашуви | |
| Ҳудуд | Тошкент вилояти |
| Мамлакат | Ўзбекистон |
| Координаталар | 41.6375/70.0333 |
Чорвоқ сув омбори Тошкент вилоятининг шимолида, Бўстонлиқ туманида жойлашган сув омбори, вилоятни сув ва гидроэнергия билан таъминловчи ирригацион иншоотдир. У Чирчиқ дарёси бўйида, Ғарбий Тян-Шаннинг Угом ва Чатқол тоғ тизмалари оралиғида Писком ва Чатқол дарёларининг қўшилиш жойидан бир оз пастроқда жойлашган. Сув ҳавзаси майдони 3200 км²[манба керак].
Сув омбори Чорвоқ ГЕСдаги 168 метр баландликдаги тош тўғондан ҳосил бўлган[1]. Сув омборининг ҳажми тахминан 2 км³. Сув омборининг сув юзаси майдони 37 км² дан ортиқ, қирғоқ чизиғининг узунлиги юз километрга яқин. Ёзда сув омбори сатҳи сезиларли даражада пасаяди, чунки унинг суви Чирчиқ водийсида ирригация ва суғориладиган деҳқончилик учун ишлатилади.
Сув омборида зоғора, қора балиқ, гулмойи, сиг, пеляд каби балиқ турлари мавжуд.
2020-йил 10-июлдан бошлаб сув омборида моторли сув транспорти ҳаракати тақиқланади. „Махсус вазифаларни бажаришга ваколатли вазирлик ва идоралар“ ушбу тақиқдан мустасно. Моторсиз сув транспортидан ёки муқобил энергия манбалари орқали ҳаракатланадиган транспорт воситаларидан фойдаланишга рухсат берилади[2][3].
Умумий маълумотлар
Сув омбори қирғоқларида кўп сонли пансионатлар, дам олиш зоналари ва ёзги болалар спорт-соғломлаштириш оромгоҳлари жойлашган. Чорбоқ сув омборининг атрофида унинг қирғоғида жойлашган аҳоли пунктларини боғлайдиган ҳалқа йўли мавжуд.
Кўксув дарёсининг сув омборига қуйилиш жойидан унча узоқ бўлмаган жойда Бурчмулла қишлоғи жойлашган. Қишлоқ Сергей Никитиннинг „Бричмулла“ қўшиғи (шеър муаллифи Дмитрий Сухарев) орқали машҳурликка эришган. Сув омбори қирғоғида Боғистон, Янгиқўрғон, Юсуфхона, Сижжак ва бошқа аҳоли пунктлари ҳам жойлашган.
Тошкент вилоятининг Бўстонлиқ туманидаги Чорбоқ сув омбори ҳудудида Ўзбекистондаги энг қадимий тарихий ва археологик ёдгорликларни учратиш мумкин. Жумладан, сув омборидан унча узоқ бўлмаган жойда, Палтау дарёси бўйида Мусте даврининг ибтидоий одамлари яшаган жой – Обираҳмат ғори жойлашган[4]. Чорбоқ сув омбори яқинида (Хўжакент қишлоғида) Чинор номли ғор бўлиб, у ерда қадимги одамларнинг қоятош расмлари кўп.
Шунингдек, сув омбори қирғоғида жойлашган қизиқарли тарихий жой – Боғистон қишлоғи бўлиб, у ўз даврининг икки буюк инсони туғилган маскан ҳисобланади. Улардан бири шайх Хованд Тоҳур (Шайхонтоҳур), ХИИИ асрда шу ерда туғилган. Тошкентдаги мақбараси шаҳарнинг асосий тарихий ва меъморий диққатга сазовор жойларидан бири ҳисобланади. Иккинчиси шайх Убайдуллоҳ Аҳрор – она томондан шайх Хованд Тоҳурнинг узоқ авлоди. Убайдуллоҳ Аҳрор сўфийликнинг буюк устози ва ХВ асрда минтақа мусулмон руҳонийларига раҳбарлик қилган, нақшбандия тариқа намоёндаларидан.
Галерея
-
Тошкент вилоятининг схематик харитасида Чорбоқ сув омбори -
Чорбоқ апрелда -
Чорбоқ сув омборининг Катта Чимён чўққисидан кўриниши -
Қишда Чорвоқ сув омбори -
Қиш. Чорбоқ сув омборининг туби кўринади, Кўксув тўғридан-тўғри Чатқолга қуйилади. -
.jpg)
Яна қаранг
Манбалар
- ↑ „Фотография плотины Чарвакской ГЭС“ (ру). www.пҳотоҳост.ру. 2007-йил 8-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 15-декабр.
- ↑ „ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИДА ТУРИЗМ СОҲАСИНИ ТИКЛАСҲ ВА РИВОЖЛАНТИРИСҲ УCҲУН ҚУЛАЙ СҲАРТ-СҲАРОИТЛАРНИ ЙАРАТИСҲ CҲОРА-ТАДБИРЛАРИ ТЎҒРИСИДАГИ ВАЗИРЛАР МАҲКАМАСИ ҚАРОРИ“. лех.уз. Қаралди: 13-ноябр 2023-йил.
- ↑ „На Чарваке предлагается запретить купание“. Газета.уз (2020-йил 9-август). Қаралди: 2020-йил 9-август.
- ↑ Ўзбекистон миллий энсиклопедияси О ҳарфи. Ўзбекистон миллий энсиклопедияси Давлат илмий нашриёти, 2000—2005 — 6 --бет.
.jpg)
