Даря Чулцова (беларусча: Дар’я Дзмітрыеўна Чульцова[1], русча: Даря Дмитриэвна Чулсова) (1997-йил 20-февралда Беларуснинг Могилёв вилояти, Шклов шаҳрида туғилган) – беларуслик журналист. У Белсат ТВ телеканалида ишлаган. 2020-йилда Раман Бандаренка ўлдирилган Ўзгаришлар майдонидаги воқеаларни жонли эфирда намойиш қилган. 2020-йил 15-ноябрда иш жойида ҳибсга олинган.

Даря Чулцова
Дар’я Дзмітрыеўна Чульцова
Таваллуди 1997-йил 20-феврал (1997-02-20) (29 ёш)
Беларуснинг Могилёв вилояти, Шклов шаҳри
Фуқаролиги Белорус
Таълими Могилев А. Кулешов номидаги Давлат университети
Касби журналист
Унвони Паҳониа ордени медали

Ҳаёти ва фаолияти

У Шклов шаҳрида туғилган. Болалигидан журналистикага қизиқиш билдирган. Университет йилларида „Могилёв. Онлине“ веб-сайтида қисман ишлаган. 2020-йилда Могилёв А. Кулешов номидаги давлат университети Журналистика бўлимини тамомлаган. 2020-йилда Белсат ТВ телеканалига ишга ўтган ва у ерда журналист бўлиб ишлаган[2].

Жиноят иши

У журналист Кацярина Андреева билан бирга жамоат тартибига халақит беришда айбланган жиноят ишида гумонланувчи бўлган[3]. 2020-йил 15-ноябрда Минскда иккаласи Беларус милицияси ва унинг ҳамкорларининг Ўзгаришлар майдонидаги шафқациз рейдини жонли эфирга узатишган, бу ерда Раман Бандаренка калтаклаб ўлдирилган ва одамлар вафот этган кишини ҳимояламай ҳаракациз туришган[4][5].

Майдонда ҳибсга олинганидан кейин озод қилинмаган. Чулцова суд жараёнигача Жодино қамоқхонасига жойлаштирилган. 2020-йил 24-ноябрда Вясна инсон ҳуқуқлари маркази, Беларус Журналистлари Ассоциацияси, Беларус Ҳелсинки Қўмитаси каби 10 ташкилот қўшма баёнот чиқариб, уни сиёсий маҳбус деб тан олишган[6][7][8].

2021-йил 18-февралда Минск суди судяси Наталя Бугук бўлган суд мажлисида Андреева ва Чулцова 2020-йил Беларус норозилик намойишларини қўллаб-қувватлагани учун икки йил қамоқ жазосига ҳукм қилинган[9][10]. Прокурор Алина Касянчик, терговчи эса Игар Курилович бўлган[11].

2021-йил 23-апрелда Минск шаҳар суди апелляцияни рад этган[12].

Муносабат

2021-йил 8-февралда АҚШнинг Беларусдаги элчихонаси Чулцова ва Андреевани озод қилишни сўраб баёнот чиқарган[13].

2021-йил 15-февралда Буюк Британия Палатаси аъзоси Тонй Ллойд сиёсий маҳбуснинг художўйлигини ўз зиммасига олган[14].

2021-йил 18-февралда Полша Президенти Анджей Дуда Чулцова ва Андреевани кечиришга чақирган[15].

2021-йил 21-июнда Европа Иттифоқи Кенгаши қарорига кўра[11], судя Наталя Бугук иши Беларусдаги инсон ҳуқуқлари бузилиши билан боғлиқ санксиялар рўйхатига киритилган.

Мукофотлари

  • 2020-йил 10-декабрда „Йил журналисти“ (2020) деб топилган[16][17][18].
  • 2021-йил 10-мартда Пресс Cлуб Полска томонидан Дариуш Фикус номидаги мукофотга сазовор бўлган[19].
  • 2021-йил 9-апрелда Кацярина Андреева ва Кацярина Барисевич билан бирга „Журналистика шуҳрати“ мукофотини олган[20].
  • 2021-йил 7-июнда Кацярина Андреева билан бирга Ахел-Спрингер-Преис мукофотига сазовор бўлган[21].
  • 2021-йил 10-июнда Кацярина Андреева билан бирга Халқаро Аёллар Оммавий Ахборот Воситалари Жамғармасининг „Журналистикада жасорат“ мукофотини олган[22].
  • 2021-йил 29-июлда Кацярина Андреева билан бирга „Оммавий ахборот воситаларининг эркинлиги ва келажаги учун“ немис мукофотига сазовор бўлган[23][24].
  • 2021-йил 12-августда Кацярина Андреева, Кацярина Барисевич ва бошқалар билан бирга „Эркин Оммавий Ахборот Воситалари“ мукофотини олган[25].
  • 2021-йил 15-октябрда Кацярина Андреева билан бирга „2021-йил Европа журналисти“ номинациясида Прих Эуропа мукофотига сазовор бўлган[26][27].
  • 2023-йил март ойида Паҳония ордени медали билан тақдирланган[28].

Фикрлар

„Новй Час“ бош муҳаррири Аксана Колб уларга ҳукм чиқарилиши арафасида шундай ёзган эди: „[Улар] руҳий жиҳатдан кучли, ўз ҳуқуқларига шубҳа қилмайдиган, дўстлари, ҳамкасблари ва умуман танишмайдиган одамлар томонидан қўллаб-қувватланадиган Катя ва Даша дарсликларга киритилади.“[29]

Манбалар

  1. ↑ „Журналістка Дар'я Чульцова адзначае свае народзіны за кратамі“ (бе). Эуропеан Радио фор Беларус (2021-йил 20-феврал). 2021-йил 4-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 28-март.
  2. ↑ Васільева, Вольга „"Гэта і ёсць любоў да Беларусі". Як Даша Чульцова, якую судзяць за стрым, прыйшла ў журналістыку“ (бе). Белсат ТВ (2021-йил 9-феврал). 2021-йил 25-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 25-март.
  3. ↑ Марй, Илюшина „Тwо жоурналисц, 23 анд 27, гет тwо еарс ин жаил фор ливе-стреаминг а протест ин Беларус“ (эн). CНН (2021-йил 18-феврал). 2021-йил 18-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 25-март.
  4. ↑ Агенcиэс, Минск „Беларус жаилс тwо жоурналисц wҳо cоверед Лукашенко протест“ (эн). Тҳе Гуардиан (2021-йил 18-феврал). 2021-йил 18-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 25-март.
  5. ↑ „Тwо Беларусиан жоурналисц сентенcед то тwо еарс ин присон фор доинг тҳеир жоб“ (эн). Эуропеан Федератион оф Жоурналисц (2021-йил 18-феврал). 2021-йил 18-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 18-феврал.
  6. ↑ „Правозащитники признали политзаключенными журналисток Борисевич, Андрееву и Чульцову“ (ру). БелаПАН (2020-йил 24-ноябр). 2020-йил 24-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 11-декабр.
  7. ↑ „Правозащитники признали журналисток Катерину Борисевич, Катерину Андрееву и Дарью Чульцову политзаключенными“ (ру). Медиазона Беларусь. МедиаЗона. 2020-йил 24-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 11-декабр.
  8. ↑ „Журналисток ТУТ.БЙ и "Белсат" правозащитники назвали политзаключенными“ (ру). ТУТ.БЙ (2020-йил 24-ноябр). 2020-йил 9-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 11-декабр.
  9. ↑ Спевак, Дарья „Журналисток "Белсата" приговорили к 2 годам лишения свободы“ (ру). Онлинер.бй. эх-пресс.бй (2021-йил 18-феврал). 2021-йил 22-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 27-апрел.
  10. ↑ Свабода, Радыё. „Журналістак "Белсату" Андрэеву і Чульцову пакаралі 2 гадамі турмы за стрым з "плошчы Перамен". ФОТА і ВІДЭА“ (бе). Радио Фреэ Эуропе/Радио Либертй (2021-йил 18-феврал). 2021-йил 15-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 16-март.
  11. ↑ 11,0 11,1 CОУНCИЛ ИМПЛЕМЕНТИНГ РЕГУЛАТИОН (ЭУ) 2021/997 – ЭУР-Лех, 21.06.2021
  12. ↑ „Суд пакінуў без зменаў вырак Кацярыне Андрэевай і Дар'і Чульцовай. Каці і Дашы ў зале не было“ (бе). Белсат ТВ (2021-йил 23-апрел). 2021-йил 23-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 23-апрел.
  13. ↑ Свабода, Радыё. „ЗША заклікалі вызваліць журналістак Кацярыну Андрэеву і Дар'ю Чульцову перад судом“ (бе). Радио Фреэ Эуропе/Радио Либертй (2021-йил 8-феврал). 2021-йил 16-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 16-март.
  14. ↑ „Мемберс оф Парлиамент фром Греат Бритаин, Сwитзерланд анд Германй таке овер годпарентҳоод фор Даря Чулцова, Виктар Акцистау анд Алеҳ Ҳраблеуски“ (эн). Либереcо (2021-йил 15-феврал). 2021-йил 24-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 24-феврал.
  15. ↑ Свабода, Радыё. „Польскі прэзыдэнт заклікаў улады Беларусі амніставаць асуджаных журналістак "Белсату"“ (бе). Радио Фреэ Эуропе/Радио Либертй (2021-йил 18-феврал). 2021-йил 15-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 16-март.
  16. ↑ „Названы лауреаты Национальной правозащитной премии“ (ру). Виасна Ҳуман Ригҳц Cентре (2020-йил 10-декабр). Қаралди: 2020-йил 11-декабр.
  17. ↑ „Есть такая профессия! "Журналистами года" правозащитники пр“ (ру). Беларусиан Партисан (2020-йил 10-декабр). 2020-йил 10-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 11-декабр.
  18. ↑ „"Журналистами года" правозащитники назвали трех арестованных по уголовным делам журналисток, в том числе и Катерину Борисевич“ (ру). ТУТ.БЙ. ТУТ.БЙ (2020-йил 10-декабр). 2020-йил 10-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 11-декабр.
  19. ↑ „Кацярына Андрэева і Дар'я Чульцова сталі лаўрэаткамі прэміі імя Дар'юша Фікуса“ (бе). Будзьма беларусамі! (2021-йил 10-март). 2021-йил 10-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 10-март.
  20. ↑ „Катерина Борисевич, Катерина Андреева и Дарья Чульцова удостоены премии "Гонар журналістыкі"“ (ру). Брест. Последние новости сегодня. Брестская газета. Бресцкая Газета (2021-йил 9-апрел). 2021-йил 9-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 10-апрел.
  21. ↑ „Ахел-Спрингер-Преис ан Начwучсжоурналистен верлиэҳен“ (де) (2021-йил 7-июн). 2021-йил 8-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 8-июн.
  22. ↑ „Журналистки Андреева и Чульцова стали лауреатами журналистской премии за мужество“ (ру). Чартер 97 (2021-йил 10-июн). 2021-йил 10-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 10-июн.
  23. ↑ „- Леипзигер Медиэнпреис геҳт ан беларуссисче Жоурналистиннен“ (де). Деуцчландфунк Култур. Деуцчландфунк Култур (2021-йил 29-июл). 2021-йил 29-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 29-июл.
  24. ↑ „"Зеичен дер Эрмутигунг" нач Беларус“ (де). Медиэнстифтунг дер Спаркассе Леипзиг (2021-йил 29-июл). 2021-йил 29-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 29-июл.
  25. ↑ Кепински, Ольга „Все награды Фреэ Медиа Аwардс присуждены белорусским журналистам“ (ру). эуронеwс (2021-йил 12-август). 2021-йил 12-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 12-август.
  26. ↑ Ик, Адом „Каcиарйна Андрежеwа и Дариа Cзулcоwа эуропежским дзиэнникарзем року“ (пл). ТВП Инфо (2021-йил 16-октябр). 2021-йил 17-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 17-октябр.
  27. ↑ „ПРИХ ЭУРОПА 2021 Эуропеан Жоурналист оф тҳе Еар 2021“ (эн). Прих Эуропа (2021-йил 15-октябр). 2021-йил 17-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 17-октябр.
  28. ↑ „Рада БНР узнагародзіла Медалём Ордэну «Пагоні» шэраг беларусаў. Белсат онлайн - Белсат ТВ“. белсат.эу (2023-йил 25-март). Қаралди: 2023-йил 19-октябр.
  29. ↑ Колб, Аксана (Фебруарй 12, 2021). "Помста за праўду" (бе). Новй Час 6 (714): 1. 

Ҳаволалар