Muhammad Umar

Файл:Муллаҳ Омар (паге 6 cроп).жпг

Муҳаммад Умар

Туғилган санаси аниқ эмас. Паштун миллати бўйича Гилзайлар қабиласининг Ҳотаки уруғига [7] тегишли эди. Тахминларга кўра, у Урузган вилоятидаги Сингесар қишлоғида туғилган [2] (ёки Қандаҳор атрофидаги Нодех шаҳрида [3]), камбағал деҳқонлар оиласида туғилган. Маҳаллий мадрасада фақат бошланғич мусулмон таълимини олган, отаси вафотидан кейин у қишлоқ мулласи бўлиб хизмат қилган.

70-йилларнинг ўрталарида Муҳаммад Умар Покистонга икки ҳафталик ташриф буюрди [8], у ерда Пешовар яқинидаги Ҳаккания мадрасасида Ислом илоҳиётини ўрганган [8] (бошқа маълумотларга кўра, Кветта шаҳридаги диний мактабда [ 9]). 1979-йилдан бошлаб у Совет қўшинлари ва Кобулдаги режимга қарши уруш бошланишида фаол иштирок этди: мужоҳидлар отрядларига қўшилди. У ҳақида мустақил дала қўмондони сифатида маълумот йўқ. Баъзи хабарларга кўра, у Исломий партиянинг жангари бирлашмалари Ҳаракат-и Инкилаб-и Ислами Наби Муҳаммадий [9] [10] қўмондонининг ўринбосари сифатида ишлаган, бошқаларга кўра у дала қўмондони Юнус Халеснинг отрядида бўлган [2]. ]; унинг ИОА Бурҳонуддин Раббоний қуролли гуруҳи тарафдорлари орасида эканлиги ҳақида маълумот бор [7]. Унинг тўртта жароҳати ҳақида маълум бўлган [3], жангларда у бир кўзидан маҳрум бўлган. Версиялардан бирига кўра, бу ярани олган мулла Умар пичоқ билан кўзнинг қолдиқларини кесиб, кўз қовоғини тикиб қўйган [7]. Эҳтимол, кўз Пешовардаги касалхоналардан бирида олиб ташланган [7].

1989-йилда Совет қўшинлари чиқарилгандан кейин мулла Умар ўзи ташкил этган масжиднинг имоми бўлди [7] Қандаҳорнинг ғарбий қисмида Майванд туманидаги Сангсар [7] қишлоғида [8].

1996-йилдан 2001-йилгача Афғонистон раҳбари (Ислом амирлиги даврида). Муҳаммад Умар ўз ҳукмронлиги даврида Қандаҳордаги қароргоҳини деярли тарк этмади, бу йиллар давомида Афғонистоннинг норасмий пойтахтига айланди; Кобулда у атиги тўрт марта пайдо бўлган [2].

11-сентабрдан кейин НАТОнинг Афғонистондаги ҳарбий экспансияси натижасида Толибон ҳукумати ағдарилди ва мулла Умар яшириниб қолди. Уч ой давомида ҳарбий экспертлар, сиёсатчилар ва оммавий ахборот воситалари Афғонистон раҳбари қаерда ва қандай қилиб ғойиб бўлганлиги тўғрисида турли хил версияларни баён этдилар, 2002-йил январ ойида Покистонда Неwсwеэк мухбирлари собиқ ҳайдовчи мулла Кари Саҳеб билан суҳбатлашишга муваффақ бўлдилар, у Толибон раҳбари қандай қочиб кетганини айтди. . Саҳебнинг сўзларига кўра, охирги кунгача Омар Қандаҳорни тарк этишдан бош тортган ва фақат америка бўлинмалари шаҳарга кириш арафасида хавфсизроқ жойга ўтишга рози бўлган. Собиқ ҳайдовчининг сўзларига кўра, мулла рикшавда турар жойдан чиқиб кетган, кейин оддий шаҳар юк машинасига ўтиб, номаълум томонга ғойиб бўлган. Шундан сўнг, афтидан, у бир неча кун давомида эр остида бўлиб, турли шаҳарлардаги турли уйларнинг подваллари бўйлаб ҳаракатланиб, ўзига содиқ одамлар билан паноҳ топгунига қадар [11], эҳтимол улар муллани чет элга саёҳат қилишига ёрдам берган.

Америка разведкасига кўра, у Кветта шаҳрида яширинган [12] [13]. Унинг қўлга олинишига ёрдам берадиган маълумот учун Қўшма Штатлар 10 миллион доллар тўлашга ваъда берган [12].