Oʻzbekiston prezidentlik saylovi (2023)
| ← 2021 • | |||||||||||
| Ўзбекистон президентлик сайлови Ўзбекистон президенти | |||||||||||
| 2023-йил 9-июл | |||||||||||
| Тип | Президентлик | ||||||||||
| Давр | 2023—2030 | ||||||||||
| Сайлов демографияси | |||||||||||
| Аҳоли сони | 36 000 000 | ||||||||||
| Рўйхатга олинганларлар | 19 593 838 | ||||||||||
| Сайловчилар | 15 651 405 | ||||||||||
| Қатнашди | |||||||||||
| 79.88 % | |||||||||||
| Яроқсиз овозлар | 177 889 (0,76 %) | ||||||||||
| Натижалар | |||||||||||
| Шавкат Мирзиёев – ЎзЛиДеП/МТДП | |||||||||||
| Овозлар | 13 625 055 | ||||||||||
| 87.05 % | |||||||||||
| Робахон Маҳмудова – „Адолат“ СДП | |||||||||||
| Овозлар | 693 634 | ||||||||||
| 4.43 % | |||||||||||
| Улуғбек Иноятов – ХДП | |||||||||||
| Овозлар | 629 116 | ||||||||||
| 4.2 % | |||||||||||
| Абдушукур Хамзаев – ЎЕП | |||||||||||
| Овозлар | 585 711 | ||||||||||
| 3.74 % | |||||||||||
Ўзбекистон Республикаси Президенти | |||||||||||
| ҳттпс://сайлов.уз/оз/элеcтионс-анд-референдумс/паге/12 | |||||||||||
Ўзбекистонда 2023-йилги президентлик сайлови – Ўзбекистонда 2023-йил 9-июл куни бўлиб ўтган навбатдан ташқари президентлик сайлови.
Конституциявий референдум маъқуллангандан сўнг, муддатидан олдин сайловлар ўтказилиши белгиланди. Президентлик муддатлари янгиланди ва амалдаги Президент Шавкат Мирзиёевга яна икки марта етти йиллик муддатга сайланиш имкониятини берди[1][2].
2023-йил 8-май куни қабул қилинган президент фармонига мувофиқ ўтказиш белгиланган[3]. 10-май куни сайловолди кампанияси бошланди[4]. 19-май куни Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссияси сайлов ўтказиш учун 174 млрд сўм (тақрибан 15 миллион 131 минг АҚШ доллари) маблағ ажратилганини маълум қилди[5].
Ўзбекистон қонунчилигига кўра, президентлик сайловларида сайлов ҳуқуқига эга фуқароларнинг камида 33 фоизи иштирок этиши шарт, акс ҳолда сайлов ҳақиқий эмас деб топилади. Қонунда, шунингдек, номзодларнинг ҳеч бири 50 фоиздан ортиқ овоз олмаса, иккинчи тур ўтказилиши ҳам назарда тутилган.
25-июн ва 2-июл кунлари президентликка номзодлар вакиллари ўртасида дебатлар бўлиб ўтди. Баҳслар телевидение орқали ўзбек, рус, инглиз ва қорақалпоқ тилларида намойиш этилди[6][7][8].
Номзодлар
| Исми, таваллуд йили ва партияси | Сиёсий лавозими | Рўйхатдан ўтган санаси | |
|---|---|---|---|
| Абдушукур Хамзаев
(1973) |
Экологик партия раиси
(2022-йилда)[9] Экологик партия раисининг ўринбосари (2023-йилдан)[9] |
2023-йил 12-май[9] | |
| Улуғбек Иноятов
(1962)[10] |
Халқ таълими вазири
Ўзбекистон Халқ демократик партияси (2019-йилдан)[11] |
2023-йил 12-май[11] | |
| Робахон Маҳмудова
(1968)[12] |
Ўзбекистон Республикаси олий суди раисининг биринчи ўринбосари
(2020-йилдан)[12] |
2023-йил 12-май[12] | |
| Шавкат Мирзиёев
(1957) мустақил номзод (Либерал-демократик ва Миллий тикланиш партиялари)[13] |
Ўзбекистон Президенти
(2016-йилдан)[14] (2003–2016)[14] |
2023-йил 12-май[13] | |
Натижалари
Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев 9-июл куни 88 фоиз овоз билан қайта сайланди, деб хабар қилди мамлакат Марказий сайлов комиссияси. 10-июл куни дастлабки натижаларга таяниб, ўтказилган брифингда Ўзбекистон Республикаси Марказий сайлов комиссияси раиси Зайниддин Низомхўжаев Президент сайловининг дастлабки натижаларини маълум қилди. Сайловда 15 миллиондан ортиқ сайловчи иштирок этди[15].
| Номзодлар | Партия | Биринчи тур | ||
|---|---|---|---|---|
| Овоз | % | |||
| Шавкат Мирзиёев | Мустақил | 13 625 055 | 87,05 | |
| Робахон Маҳмудова | Адолат партияси | 693 634 | 4,43 | |
| Улуғбек Иноятов | Халқ демократик партияси | 629 116 | 4,02 | |
| Абдушукур Хамзаев | Экологик партияси | 585 711 | 3,74 | |
| Яроқли овозлар | 15 533 516 | 99,24 | ||
| Яроқсиз овозлар | 117 889 | 0,76 | ||
| Жами | 15 651 405 | 100 | ||
| Сайловчилар умумий сони | 19 593 838 | 79,88 | ||
Сайловга муносабат

Қозоғистон президенти Қасим-Жомарт Тоқаев биринчи бўлиб ҳамкасбини ғалаба билан табриклади[16].
Хитой етакчиси Хи Жинпинг ҳам Мирзиёевни табриклаб, унинг фаолиятини юқори баҳолади[17].
Умуман, Мирзиёев номига 20 дан ортиқ давлат раҳбарларидан табриклар келди[18].
Демократик институтлар ва инсон ҳуқуқлари бўйича бюро (ДИИҲБ) сайловлар „баъзи ислоҳотларга қарамай, ҳақиқий сиёсий рақобатда ўтмаганлигини“ келтирди. Уларнинг ҳисоботида „сайлов бюллетенларини тўлдириш белгилари, варақаларда бир хил кўринадиган имзоларнинг кўплаб кузатувлари“ келтирилди. „Номзодларнинг ҳеч бири амалдаги президентни очиқ танқид қилмаган ёки муқобил сиёсий қарашларни тақдим қилмаганлиги, сайловолди ташвиқоти бутун йил давомида паст даражада олиб борилгани“ қайд этилган[19][20][21].
МДҲ кузатувчилари миссияси сайловлар „шаффоф, очиқ, адолатли ва демократик сайловлар тамойилларига мос“ ўтганини таъкидлади. Таъкидланганидек, сайлов „Ўзбекистон Республикаси Конституцияси ва Сайлов кодекси талабларига тўлиқ мос ҳолда ўтган“, фуқароларнинг ўз хоҳиш-иродасини эркин билдириш ҳуқуқи кафолатланган[22].
Манбалар
- ↑ „Узбекистан’с леадер cаллс фор снап пресидентиал элеcтион ин Жулй“ (эн). www.алжазеэра.cом. 2023-йил 12-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 8-май.
- ↑ „Узбекистан анноунcес эарлй пресидентиал элеcтион фор Жулй 9 - Тренд.Аз“. 2023-йил 28-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 14-июл.
- ↑ „Ўзбекистонда президентлик сайлови 9 июлга белгиланди“.
- ↑ „Ўзбекистон президентлиги учун сайлов кампанияси бошланди“.
- ↑ „Президент сайловини ўтказиш учун 174 млрд сўм ажратилди“.
- ↑ „Дебаты представителей кандидатов в президенты состоятся 25 июня“ (ру). газета.уз (2023-йил 25-июн). 2023-йил 21-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 21-июл.
- ↑ „Вторые дебаты представителей кандидатов в президенты пройдут 2 июля“ (ру). газета.уз (2023-йил 2-июл). 2023-йил 21-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 21-июл.
- ↑ „Сегодня состоятся теледебаты представителей кандидатов в президенты“ (ру). кун.уз (2023-йил 2-июл). 2023-йил 21-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 21-июл.
- ↑ 9,0 9,1 9,2 „Стал известен первый кандидат в президенты Узбекистана“ (ру). кун.уз (2023-йил 11-май). 2023-йил 8-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 7-июл.
- ↑ 10,0 10,1 „Иноятов Улугбек Ильясович“ (ру). арбоблар.уз. 2023-йил 7-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 7-июл.
- ↑ 11,0 11,1 11,2 „Улугбек Иноятов станет кандидатом в президенты“ (ру). кун.уз (2023-йил 12-май). 2023-йил 8-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 7-июл.
- ↑ 12,0 12,1 12,2 „Среди кандидатов в президенты Узбекистана появилась женщина“ (ру). кун.уз (2023-йил 12-май). 2023-йил 8-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 7-июл.
- ↑ 13,0 13,1 „Шавкат Мирзиёев будет выдвинут кандидатом в президенты Узбекистана“ (ру). кун.уз (2023-йил 12-май). 2023-йил 8-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 7-июл.
- ↑ 14,0 14,1 „Узбекистан Намес Лонгтиме ПМ Мирзияэв Интерим Пресидент“ (эн). Радио Фреэ Эуропе (2016-йил 8-сентябр). 2016-йил 23-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 7-июл.
- ↑ „Шавкат Мирзиёев ре-элеcтед Пресидент оф Узбекистан“ (эн). Азернеwс.Аз (2023-йил 10-июл). 2023-йил 10-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 10-июл.
- ↑ „Узбекистан финализес ресулц оф пресидентиал элеcтионс“. 2023-йил 15-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 14-июл.
- ↑ „Узбекистан'с леадер реэлеcтед wитҳ 87% оф тҳе воте“. ДW. 2023-йил 15-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 14-июл.
- ↑ „Искренние поздравления зарубежных партнеров“. 2023-йил 19-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 19-июл.
- ↑ „Узбекистан’с пресидентиал элеcтион лаcкед генуине политиcал cомпетитион деспите соме эффорц то реформ, интернатионал обсерверс сай“. www.осcе.орг. 2023-йил 11-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 15-июл.
- ↑ Жул 12, ЭИН Прессwире „ОСCЕ/ОДИҲР МИССИОН ҲИГҲЛЙ АППРЕCИАТЕД ПРЕПАРАТИОНС ФОР ПРЕСИДЕНТИАЛ ЭЛЕCТИОНС ИН УЗБЕКИСТАН“ (эн-УС). 2023-йил 15-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 15-июл.
- ↑ „Заявление Посольства США“ (ру). Посольство США в Узбекистане (2023-йил 10-июл). 2023-йил 20-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 20-июл.
- ↑ „Миссия СНГ: «Выборы в Узбекистане были прозрачными, открытыми и справедливыми»“ (ру). газета.уз (2023-йил 10-июл). 2023-йил 15-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 15-июл.



